पहाडय् बियादीगु उपदेश
लूका ६:२०-२६
1ग्वाः ग्वाः मनूतय्त खनाः येशू पहाडय् थहां झायाः फ्यतुनादिल। चेलात नं वय्कःयाथाय् वल। 2अले वय्कलं इमित थथे धकाः स्यनादिल --
3“थःत आत्माय् चीमि खंकीपिं मनूत धन्यपिं खः,
स्वर्गयागु राज्य इमिगु हे खः।
4नुगः मछिंका जुइपिं मनूत
धन्यपिं खः,
परमेश्वरं हे इमित ह्यय्कादी।
5स्वजापिं मनूत धन्यपिं खः,
पृथ्वीइ इमिसं अधिकार याये दइ।
6परमेश्वरया न्ह्यःने धर्मी ठहरय् जुइत पित्याकाः
प्याय्चाय्का जुइपिं मनूत
धन्यपिं खः,
परमेश्वरं इमित लुधंकादी।
7कर्पिन्त दया याना जुइपिं मनूत
धन्यपिं खः,
परमेश्वरं इमित दया यानादी।
8नुगः यचुपिं मनूत धन्यपिं खः,
इमिसं परमेश्वरयात स्वये खनी।
9मेपिन्त मिलय् याना जुइपिं मनूत
धन्यपिं खः,
इमित परमेश्वरं थः काय्पिं यानादी।
10परमेश्वरया न्ह्यःने धर्मी ठहरय् जुइत दुःखकष्ट
फयाच्वंपिं मनूत धन्यपिं खः,
छाय्धाःसा स्वर्गयागु राज्य इमिगु हे खः।”
11“जितः विश्वास याःगुलिं छिमित मनूतय्सं मभिंका जुइ, हेस्याना जुइ, दुःखकष्ट बिया जुइ। अय्जूगुलिं छिपिं धन्यपिं खः। 12छिपिं स्वयाः न्हापायापिं अगमवक्तातय्त नं थथे हे दुःखकष्ट ब्यूगु खः। उकिं लय्ताया जु, छाय्धाःसा स्वर्गय् छिमित बीत तःधंगु सिरपाः तयातःगु दु।
चि व जः
मर्कूस ९:५०; लूका ११:३३-३६; १४:३४-३५
13“छिपिं पृथ्वीया चि खः। चिया सवाः हे तन धाःसा थ्व चियात गथे यानाः हानं चि सवाः वय्केगु? थथे सवाः तने धुंकूगु चि छुकियात नं ज्यालगय् मजू, उकिं थज्याःगु चियात मनूतय्सं वांछ्वइ, अले न्हुयाजुइ।
14“छिपिं संसारया जः खः। पहाडया च्वकाय् दय्कातःगु शहरयात सुनानं मखंक सुचुकातये फइ मखु। 15मत च्याकाः सुनानं त्वपुयातइ मखु, बरु क्वथा न्यंक जः खय्मा धकाः त्वाःदेवाय् तया तइ। 16छिपिं नं मनूतय्गु न्ह्यःने थथे हे थिनाच्वने फये माः। अले जक छिमिसं याःगु बाबांलाःगु ज्याखँ मनूतय्सं खनी, अले स्वर्गय् च्वनादीम्ह परमेश्वर बाःयात इमिसं तःधंकी।
व्यवस्थायागु खँ
लूका १६:१७
17“जि व्यवस्था व अगमवक्तातय्सं स्यना थकूगु खँ स्यंका छ्वयेत वःगु जुइ धकाः मतिइ तये मते। जि व्यवस्था व अगमवक्तातय्सं स्यना थकूगु ज्याखँ स्यंका छ्वयेत वयागु मखु, बरु पूवंकेत वयागु खः। 18जिं छिमित धात्थें धाये -- आकाश व पृथ्वी दतले व्यवस्थाय् च्वयातःगु चिकिचाधंगु छगू नं सितिं वनी मखु, बरु अथे च्वयातःगु छकुचा दतले पूवनी। 19थथे जूगुलिं व्यवस्थायागु चिकिचाधंगु छगू जक आज्ञा मानय् मयाइपिं व मयाकेत स्यना जुइपिं मनूत स्वर्गयागु राज्यय् दकलय् चिधंपिं जुइ। सुनानं व्यवस्था फुक्कं मानय् याःसा, अले कर्पिन्त नं मानय् याये माः धकाः स्यना जूसां थज्याःपिं मनूत स्वर्गयागु राज्यय् तःधंपिं जुइ।
20“जिं छिमित धाये -- छिमिसं शास्त्रीत व फरिसीतय्सं स्वयाः अप्वः परमेश्वरयात यःथें याःसा जक छिपिं स्वर्गयागु राज्यय् दुहां वने फइ।
तं चायेगु व मनू स्यायेगु ज्या
21“न्हापायापिं मनूतय्त थथे धयातःगु छिमिसं न्यनातःगु हे दु -- ‘मनू स्याये मते, सुनानं सुयातं स्यात धाःसा वयात सजाँय बी।’ 22तर जिं छिमित धाये -- दाजुकिजापिंलिसे तंम्वइम्ह मनूयात नं सजाँय बी। सुनानं थः दाजुकिजानापं छुं म्वय्क ल्वापु थल धाःसा वं तःधंगु सजाँय फये माली। अथे हे सुनानं थः दाजुकिजायात ‘ध्वादः’ धाल धाःसा व नरकयागु मिइ लाइ।
23“अय्जूगुलिं छिमिसं परमेश्वरयात छुं छाये न्ह्यः छ खनाः सुं तंम्वया च्वंगु दु धकाः लुमन धाःसा 24थःम्हं छायेत्यनागु वेदीया न्ह्यःने हे त्वःताः व नाप निं मिलय् जू हुँ, अले तिनि छाः हुँ।
25“छन्त द्वपं ब्यूम्ह मनूनाप लँय् हे मिलय् जु। मखुसा वं छन्त अदालतय् यंकाः न्यायाधीशया ल्हातिइ लःल्हाना बी। न्यायाधीशं सिपाइँया ल्हातिइ लःल्हाना बी। अले छ झ्यालखानाय् लाइ। 26जिं छिमित धात्थें धाये -- पुले माक्व धिबा मपुतले छिमित झ्यालखानां त्वःताहइ मखु।
व्यभिचार याये मज्यू
27“छिमिसं थथे धाःगु न्यनातःगु दु -- ‘व्यभिचार याये मते।’ 28तर जिं छिमित धाये -- सुनानं सुं मिसायात बांमलाःगु मिखां स्वल धाःसा वं मनं मनं व्यभिचार याये धुंकी। 29छिमिगु जव मिखां छिमित पाप याकूसा उकियात लिकयाः वांछ्वया ब्यु। म्ह छम्हं नरकय् लाकाः च्वनेगु स्वयाः ला म्हया छगू अंग मदय्का च्वनेगु आपालं भिं। 30छिमिगु जव ल्हातं छिमित पाप याकूसा उकियात त्वाःल्हानाः वांछ्वया ब्यु। म्ह छम्हं नरकय् लाका च्वनेगु स्वयाः ला म्हया छगू अंग मदय्का च्वनेगु तसकं भिं।
पारपाचुकेगु खँ
मत्ती १९:९; मर्कूस १०:११-१२; लूका १६:१८
31“थथे नं धयातःगु दु -- ‘सुनानं थः कलाःयात त्वःतूसा पारपाचुकागु भ्वं च्वयाः बी माः।’ 32तर जिं छिमित धाये -- कलाःम्हं व्यभिचार याःगु मदय्कं सुनानं थः कलाःयात त्वःता छ्वल धाःसा वं थः कलाःयात व्यभिचार याकूगु जुइ। अथे हे व मिसायात यंकूम्ह मिजंनं नं व्यभिचार याःगु जुइ।
पाफयेगु खँ
33“न्हापा न्हापायापिं मनूतय्त थथे धयातःगु नं छिमिसं न्यनातःगु दु -- ‘छिमिसं मखुगु भाकल याये मते, तर परमप्रभुया निंतिं यानागु भाकल पूवंकि। व भाकल त्वाःथले मते।’ 34तर जिं छिमित धाये -- गुबलें छुं खँय् हे पाफये मते। स्वर्गयागु नां कयाः नं पाफये मते, छाय्धाःसा स्वर्ग परमेश्वरया सिंहासन खः। 35पृथ्वीयागु नां कयाः नं पाफये मते, छाय्धाःसा पृथ्वी परमेश्वरया तुति तइगु थाय् खः। यरूशलेमयागु नां कयाः नं पाफये मते, छाय्धाःसा यरूशलेम तःधंम्ह जुजुयागु शहर खः। 36थःगु छ्यं थियाः तक नं पाफये मते, छाय्धाःसा छेनय् च्वंगु सँ छपुयात नं छिमिसं तुइके व हाकुके फइ मखु। 37छु धाये माःगु खः -- खःसा खः जक धा, मखुसा मखु जक धा। थुलिं अप्वः खँ शैतान पाखेंयागु जक खः।
पलेसा कायेगु खँ
लूका ६:२९-३०
38“थथे धयातःगु नं छिमिसं न्यनातःगु हे दु -- ‘मिखायागु पलेसा मिखा, वायागु पलेसा वा।’ 39तर जिं छिमित धाये -- थःत मभिंकूपिन्त छिमिसं ब्वला साये मते। सुनानं छिमित जव न्यतालय् दाल धाःसा खव न्यताः नं फया ब्यु। 40सुनानं छन्त छंगु लं त्वकाः कायेत अदालतय् यंकल धाःसा वयात गा नापं त्वया ब्यु। 41सुनानं छन्त करं छगू किलोमीटर तक यंकेत स्वल धाःसा व नाप निगू किलोमीटर हे वना ब्यु। 42सुनानं छिमिके छुं फ्वन धाःसा वयात ब्यु। सुनानं छिमिके छुं त्याये का वल धाःसा वयात बिया छ्व।
शत्रुतय्त माया यायेगु
लूका ६:२७-३६
43“थथे धया तःगु नं छिमिसं न्यना तःगु दु -- ‘जःलाखःलायात माया या, शत्रुयात हेला या।’ 44तर जिं छिमित धाये -- शत्रुयात माया या, थःत दुःख बीपिनिगु निंतिं प्रार्थना या। 45अले जक छिपिं स्वर्गय् दीम्ह बाःया मस्त जुइ फइ, छाय्धाःसा वय्कलं भिंपिं व मभिंपिं निम्हय्सितं निभाः त्वय्कादी। अले धर्मी व पापी निम्हय्सितं वा वय्कादी। 46थःत माया याइपिन्त जक माया यानाः छु सिरपाः काये खनी? थथे ला कर काइपिन्सं नं याः। 47छिमिसं थः दाजुकिजापिन्त जक हनाबना तल धाःसा छु हे भिंगु ज्या यात? छु परमेश्वरयात म्हमस्यूपिन्सं जक अथे मयाः ला? 48अय्जूगुलिं स्वर्गय् दीम्ह छिमि बाः सिद्धम्ह खः, उकिं छिपिं नं अथे हे सिद्ध जु।