Rɔm tarɛ
ⅠKʊ ŋ y'a cɩnta kʊ wɔɔ n da kɔɔlʊʊ ʊ, ʊ ta Italii ʊ bɩ, ŋ Pol kan lɔnnɔ gɔsɩnnɔ kɩ da sʊrdaa zɔrɔ lɛɛzaa k'a tɔ m Zuliyus bɩ wɔ ʊ, sʊrdaarɔ zɔrsɔddɩ zɛkʊra kʊ n n'a birm Ogista zɛkʊra, bɩ y'a so ʊ. ⅡWɔɔ da kɔɔlʊʊ ʊ k'a a to Adramitɩyɔm an nɩ tam Azii kʊrɔ kʊ ŋ nɩ hi lɛ ra rɔ wɔɔ ʊ. Aristarkɩ ɩ nyɩnta kan wɔɔ kɩ. Masedʊan kʊ Tesaloniki gʊaa m. ⅢDɔ k'a mɛ bɩ, wɔɔ lee ku Sidɔn ʊ, bɩ kʊ jɩnlɛ poore m bɩ, Zuliyus a ba Pol m mɩŋŋa. A zaa ka ʊ, k'an aa dɩga a gʊaasɩbarɔ ma, brɔɔ n nyasʊ m. ⅣKʊ wɔɔ bɔ b'ʊ bɩ, wɔɔ da kɔɔlʊʊ b'ʊ, ʊ bɔ Siipɩr jɩr ʊ, k'a n'a ta wɔɔ m hɩnhɛr bɩ k'a nya wɔɔ rɛ bɩ minto. ⅤA m bɩ, wɔɔ n higʊta k'a nɩ Silisii kan Panfilii kɩ jɩr ʊ bɩ zɛ ra, ʊ aa lee ku Lisii kʊ Miir ʊ. ⅥSʊrdaa zɔrɔ lɛɛzaa bɩ k'a Alɛsandrii kɔɔlʊʊ yɩ b'ʊ an nɩ tam Italii ʊ bɩ, a a ka wɔɔ n da ʊ. ⅦKɔɔlʊʊ bɩ n ta poore-poore dɔmɩm gʊta nɔ ʊ, ʊ aa lee ku kan kɔrɛ kɩ Kinɩdɩ ʊ. Hɩnhɛr bɩ k'a nya wɔɔ rɛ bɩ, wɔɔ b'ʊ dam ma, ʊ ta tɩrga bɩ, wɔɔ bɔ Salmonɛ jɩr ʊ, ʊ aa bɔ Krɛtɩ jɩr ʊ, k'a n'a ta wɔɔ m hɩnhɛr bɩ minto. ⅧWɔɔ fɩr yɩ kan kɔɔlʊʊ bɩ kɩ, ʊ bɔkarɛ ʊ aa lee ku bɩncɛ kʊ n n'a birm Jɩnjɩ-Mɩŋŋa b'ʊ, Lazaya kʊ jɩr ʊ.
ⅨDɔmɩnnɔ cem gʊta, kɔɔlʊʊ bɩ tarɛ nyibəə n ta ʊ, bɩ ma bɩ, lɛkʊsɩrɛ dɔmɩm cem. Pol n ŋ dʊndɔ, a ʊ: Ⅹ«M gʊaasɩbɔɔ, mɔɔ dɔ mɔɔ ʊ tarɛ naa do hɔ zarm gʊta, a nyaanɩm gʊɔɔ gʊta m, kɔɔlʊʊ bɩ bɛɛ bala kan mɔr bɩ kɩ y, wɔɔ mɩŋŋɔɔ kɩ sɔ.» ⅪSʊrdaa zɔrɔ lɛɛzaa bɩ, a tʊr an n'a kam gʊaa k'a nɩ kɔɔlʊʊ bɩ bram bɩ ma kan kɔɔlʊʊ bɩ zaa hɔnyɩ kɩ ma, an lɛ da Pol meerbaa bɩ ra. ⅫBɩncɛ niŋŋə kʊ wɔɔ jɩm ʊ bɩ, k'a bɩ bɩncɛ mɩŋŋa nyɛɛm dɔmɩm ʊ bɩ, ŋ gʊɔɔ gʊta a zɛ kʊ ra, ŋn'a lɛ ba deem k'a zu zaa ʊ, kʊ dɩga a, k'ʊ lee kum jɩnjɩ k'a nɩ Krɛtɩ kʊ Fenigsi ʊ b'ʊ, k'an a ta wɔɔ m nyɛɛm hɩnhɛr minto. K'ʊ nyɩnta b'ʊ nyɛɛm dɔmɩm ʊ.
Hɩnhɛr gʊta wuti higʊta bɩ burə ʊ
ⅩⅢHɩnhɛr poore wuti jɩsa, bɩ minto y'a ka, ŋn'a hɔɔn da, ŋ ʊ, a y'a dam ma, a zaa sa. Ŋ kɔɔlʊʊ bɩ hʊr, ŋn'a na Krɛtɩ gəm b'ʊ, ŋn'ɩ tam. ⅩⅣK'a yɩ poore bɩ, hɩnhɛr gʊta kʊ n n'a birm Erakilɔn bɩ wuti tara bɩ zeezi, an bʊr kan paŋŋa kɩ, an b'a ku ŋ la. ⅩⅤA n kɔɔlʊʊ bɩ gaa an cenim, wɔɔ b'ʊ dam ma, ʊ a bɔ y. Wɔɔ n a to an a gaa, an nɩ tam nɩ, kʊ lɛɛ ka m, ʊ n a dɔ y. ⅩⅥK'a nɩ tam zɔɔ-zɔɔ bɩ, wɔɔ yaa lee ku tara poore k'a nɩ hi bire ʊ, n n'a birm Koda bɩ jɩr ʊ, an a ta wɔɔ m hɩnhɛr bɩ minto. Wɔɔ ʊ tɔ ʊ kan kɔrɛ gʊta kɩ, ʊ ʊ da ma, ʊ kɔɔlʊʊ poore bɩ gaa, ʊ a bɔ hi b'ʊ, ʊ a da kɔɔlʊʊ gʊta b'ʊ. ⅩⅦKʊ ŋ kɔɔlʊʊ poore bɩ gaa ŋn'a da kɔɔlʊʊ b'ʊ an nya bɩ, ŋ bar sunso kɔɔlʊʊ gʊta b'ʊ kɛɛrɛ. Kʊ ŋ nɩ nyi bam kɔɔlʊʊ bɩ yaa wɔ Sɩrtɩ nyɩntaa b'ʊ bɩ, ŋnɩ hɔ kʊsɩ kɔɔlʊʊ bɩ jɛ ma, ŋn'a da hi b'ʊ, k'a n'a tarɛ bɩ bɔrɛ, ŋn'a to an nɩ tarɛ a hɔɔnhɔ ma. ⅩⅧBɩ dɔ k'a mɛ bɩ, hɩnhɛr gʊta bɩ k'a nɩ fɩr kam wɔɔ ma tee… bɩ, ŋ mɔrlɔ kʊ ŋ yɩ da kɔɔlʊʊ b'ʊ rɔ wɔɔ waa ʊ, ŋnɩ ŋ zar higʊta b'ʊ. ⅩⅨA dɔmɩm kaakʊ hinni ʊ bɩ, kɔɔlʊʊ bɩ zibəəzannɔ wɔɔ kɔɔlʊʊ bɩ mɔdrɔ wɔɔ zar hi b'ʊ a zim. ⅩⅩWoso kan monyaarɔ kɩ n a hɩnka dɔmɩnnɔ wɔɔ nɔ ʊ y, bɩ hɩnhɛr bɩ hɔnrɛ bʊnyaabaa gɔɔta an nɩ fɩr kam wɔɔ ma. Wɔɔ n a dɔ kʊ wɔɔ bɔrɛ y.
ⅩⅪA dɔmɩm laatʊ, ŋ n hɔbɩrɛ bɩ y. Pol n wuti an jɩm brama ŋ bire ʊ, an a hɩ ŋ nɩ, a ʊ: «Awɔɔ yɩ ra, gʊɔɔ, kʊ mɔɔ dʊndɔrɛ b'awɔɔ si, ʊ n ʊ hʊr Krɛtɩ ʊ, fɩr kʊ wɔɔ yɩ naa kan mɔr k'a zar naa kɩ bɩ wɔɔ yɩrɛ y. ⅩⅫBɩ naa ma bɩ, mɔɔ y'a yɛrɛ awɔɔ han, k'a heer ba kookoo. Awɔɔ gʊaa deem taan… bɩ garɛ y, kɔɔlʊʊ bɩ y'a deem n n'a zarm bala. ⅩⅩⅢWoso k'a a so mɔɔ ʊ, mɔɔ n'a zi bam bɩ malɛɛka a hɩnka mɔɔ m gum naa ʊ bala, an a hɩ mɔɔ m, a ʊ: ⅩⅩⅣƖ da bɩ bɔ ʊ y, Pol. A a ga m, ɩbɩɩ m ta Rɔm cir taa, bɩ Woso gʊɔɔ k'ɩbɩɩ nɩ zum kʊ ʊ kan ŋ kɩ rɔ wɔɔ meeyaa da ɩbɩɩ wɔ ʊ. ⅩⅩⅤNcɩnaaʊ bɩ, yaarɔ, k'a heer ba kookoo! Mɔɔ sɩra ka Woso ʊ, a bam amba a a hɩ mɔɔ m bɩ m. ⅩⅩⅥWɔɔ yaa nʊ lo tara niŋŋə k'a nɩ hi bire ʊ bɩ ra.»
ⅩⅩⅦA gunuu bueeresi hɔ, wɔɔ nyaam ʊ higʊta bɩ burə ʊ. Dibsir k'a a zɔ bɩ, kɔɔlʊʊ bɩ zibəəzannɔ wɔɔ a dɔ a hɔɔn ʊ, ŋ ʊ, wɔɔ ʊ zɔ tara ma. ⅩⅩⅧŊ n higʊta bɩ nɔ makra ba mɛtɩr busi, kʊ ŋ ta lɛɛ poore bɩ, ŋ y'a ya, ŋn'a makra ba ŋn'a yɩ mɛtɩr bukərku. ⅩⅩⅨKʊ ŋn'ɩ nyi bam kɔɔlʊʊ bɩ yaa a zɛ ci ma bɩ, ŋ pɔyaa gorezannɔ zo si, ŋn'a kʊsɩ baŋŋarɔ m jɛ ʊ, ŋn'a yɛm kʊ dɔ n mɛ zɔɔ. ⅩⅩⅩKɔɔlʊʊ bɩ zibəəzannɔ hɔ ba ɩ ʊ, a hɩ ŋ y'a ʊ k'a baŋŋarɔ gɔsɩnnɔ zo hi bɩ nɔ ʊ, k'an kɔɔlʊʊ bɩ nyasʊ, ŋn'a nyaakʊm da k'a bra si kan kɔɔlʊʊ poore bɩ kɩ. ⅩⅩⅪPol n a hɩ, sʊrdaa zɔrɔ lɛɛzaa bɩ m kan sʊrdaarɔ wɔɔ kɩ, a ʊ: «Kʊ gʊɔɔ nɔɔn duro n gɔɔta kɔɔlʊʊ bɩ nɔ ʊ, awɔɔ, awɔɔ bɩ bɔrɛ y.» ⅩⅩⅫSʊrdaarɔ wɔɔ n kɔɔlʊʊ poore bɩ barlɔ wɔɔ zɩnzɛ ra, ŋn'a to an ta an cem. ⅩⅩⅩⅢKʊ ŋn'ɩ dɔm dɔmɩrɛ ma bɩ, Pol gʊaa haay bir, an a yɛ ŋ han, kʊ ŋ nɩ hɔbɩrɛ bɩ, an n'a hɩrɛ, a ʊ: «Awɔɔ dɔmɩm bueeresi her, awɔɔ n hɔ bɩ y. A n nɩ dɔm ma kʊ hɩnhɛr bɩ n a da jɩm ʊ. ⅩⅩⅩⅣBɩ minto bɩ, mɔɔ y'a yɛrɛ awɔɔ han k'a hɔ bɩ, awɔɔ laafɩɩ minto m. Bala, minkə deem taan… bɩ nyaanɩm gʊaa mim ʊ naa ʊ y.»
ⅩⅩⅩⅤK'a naa hɩ bɩ, a bur sa, an barka da Woso m gʊaa haay mɩm m, an a zɛ ra, an n'a sʊrɛ. ⅩⅩⅩⅥŊ haay heer n ka bɩ jɛ ʊ, ŋnɩ hɔbɩrɛ bɩ bɩ. ⅩⅩⅩⅦWɔɔ haay wuti, gʊaa zɔɔhɩra busaanhɩna yaa sɔrdɩ kɔɔlʊʊ bɩ nɔ ʊ. ⅩⅩⅩⅧKʊ hɔbɩrɛ bɩ ŋ ka bɩ, ŋ hɔyaa bɩ waa kɔɔlʊʊ bɩ nɔ ʊ, ŋn'a zar hi b'ʊ, k'a gore bɩ n a bɔrɛ.
ⅩⅩⅩⅨDɔ k'a mɛ bɩ, kɔɔlʊʊ bɩ zibəəzannɔ wɔɔ n a ya, ŋnɩ tara bɩ dɔ y. Bɩncɛ ŋ y'a yɩ hi bɩ lɛ ra, an zerle bɩncɛ. Ŋ lɛ n taa k'a a da ma, k'a kɔɔlʊʊ bɩ da jɩm ʊ b'ʊ. ⅩⅬŊ n baŋŋarɔ wɔɔ zɩnzɛ, ŋnɩ pɔyaarɔ wɔɔ to hi b'ʊ, kʊ kɔɔlʊʊ bɩ n a da ma, an ta. Ŋ n kɔɔlʊʊ bɩ bɩrlɛ hɔ bɩ ba yɔhɔ-yɔhɔ, ŋnɩ kɔɔlʊʊ bɩ pɛɛra poore bɩ busu, ŋnɩ kɔɔlʊʊ bɩ to, an nɩ tam bɩncɛ gər zeezi. ⅩⅬⅠKɔɔlʊʊ bɩ n aa der nyɩntaa dimbir la, lɛɛ bɩ n wɔ, a b'a dam ma a n bɔ y. Bɩ ma bɩ, hikurero wɔɔ b'a jɛ bɩ zɛ, an a kɩnkaansʊ.
ⅩⅬⅡSʊrdaarɔ wɔɔ n a ŋʊa k'a lɔnnɔ wɔɔ zɩnzɛ, kʊ ŋ gɔsɩnnɔ darɛ dɔ ŋ yaa a si hi bɩ burə ʊ. ⅩⅬⅢBɩ, sʊrdaa zɔrɔ lɛɛzaa bɩ k'a ŋʊa k'a Pol bʊmbɔ bɩ, a n yɛ kʊ ŋ nɩ ŋ zɩnzɛ y. A lɛ ka gʊɔɔ kʊ ŋ darɛ dɔ rɔ wɔɔ ʊ, kʊ ŋ nɩ lɛɛ ka, ŋn'a da hi b'ʊ, kʊ ŋ n'aa tara gər bɩ ku. ⅩⅬⅣGʊɔɔ kʊ ŋ gɔɔta rɔ wɔɔ dam gɔrɔ ʊ gɛɛ kɔɔlʊʊ bɩ kəəro wɔɔ ʊ. A yɩ ncɩnaaʊ, ŋ haay n lee ku tara ʊ kan laafɩɩ kɩ.