Ba piɛsɛ Yesu chɛ-wiesii-la wiaa.
Maak 2.23-28; Luuk 6.1-5
1U bi diene aŋ ka Yesu ari u haritooroo sii to nyoŋso baga tuɔŋ chɛ-wiesii-la chɛɛŋ. Losuŋ fa kɛŋ Yesu haritooroo. Ŋii nɛ ba suomo kiilɛ nyoŋso-la aa chaŋ. 2Farisii tiŋŋaa si na wiiŋ deeŋ ŋii, ba piɛsɛ Yesu a bul, “Ŋ bi naa? Chɛ-wiesii-la kisiŋ nɛ ba chichei ŋii.” 3Ŋii nɛ Yesu piɛsɛba a bul, “Ma bi wii-la Devit fa si ŋaa karimaa? Losuŋ fa si kɛnu ba di u hariŋ niaa, 4u mu juu Wia-dia a joŋ boroboro-la ba fa si kaa ku bil Wia sipaaŋ a chɔgɔ dii, aŋ joŋo pi u hariŋ niaa maa, ba ma dii. U fa ŋaa kisiŋ nɛ di ni-wogo dii boroboro-la, see nialiŋ si kpu pusuŋ pipi Wia duŋduŋa. Ŋii-na u fa bi maga di Devit ari u hariŋ niaa dii kudiile-la. 5Koo ma ha bi wialiŋ Moosis fa si ŋmuŋsa bil di la tuto karimaa? Chɛ-wiesii-la chɛɛŋ kala nialiŋ si kpu pusuŋ pipi Wia kuhiasiŋ fa yie chei la kisiŋ Wia-dia lɛ. Ama ba fa si ŋaa ŋii chɛ-wiesii-la chɛɛŋ, u bi haachɛ ŋaa. 6Mi bulaa pima ari kuŋ nɛ hɛ ma tuɔŋ lɛɛlɛ a yuga kii Wia-dia. 7Wia teniŋ tuɔŋ, ba ŋmuŋsa di Wia si,
‘Mi cho di ma fifá niaa nennige nɛ a kii ma si kpu pusuŋ pipimi.’
Di ma nɛ fa sɛnɛ jiŋ wiiŋ deeŋ bubuɔŋ, ma fa bi jaŋ joŋ cheeriŋ pi nialiŋ si bi wii cheye. 8bɛɛ wiaa mi-na Nuhuobiine Bie nɛ ŋaa chɛ-wiesii-la Tiina ŋii.”
Yesu vaarɛ baal kubala nisiŋ si suba
Maak 3.1-6; Luuk 6.6-11
9Ŋii nɛ Yesu lii lee-la a mu juu Wii-chuɔlɛ dia, 10di baal kubala nɛ ŋii. U nisiŋ suba nɛ. Niaa dɔŋsuŋ ma fa hɛ dimɛ a chichɛ di ba bul Yesu teeŋ ari u cheye nɛ. Ŋii nɛ ba piɛsu a bul, “U kɛŋ woŋbiiŋ nɛɛ di la vaarɛ nyanyal tiŋŋaa chɛ-wiesii-la chɛɛŋ koo?” 11Ŋii nɛ Yesu piɛsɛba a bul, “Di ma kuŋ nɛ kɛŋ piesu duu tel viliŋ lɛ chɛ-wiesii-la chɛɛŋ, ŋ jaŋ liisu koo ŋ jaŋ leŋu dimɛ duu suu? Ma jaŋ liisɛ. 12Nuhuobiine nɛ paala kii piese. Di la nɛ saa ŋaa wu-zɔŋŋɔɔ chɛ-wiesii-la chɛɛŋ, la bi chɛ-wiesii-la kisiŋ-la cheye.” 13Ŋii nɛ u bula pi na-suu-la tiina a bul, “Kɛŋ ŋ nisiŋ tiɛnɛ.” U kaa tiɛnɛ. U fiɛla a nagɛ u nisi-la dɔŋɔ. 14Ŋii nɛ Farisii tiŋŋaa lii lee-la a mu vuurɛ ŋii ba si jaŋ ŋaa a kpu Yesu.
Yesu bul wiaa a tigɛ u titia lɛ
15Yesu si nia di ba vuurɛ di ba kpuu ŋii, u lii lee-la. Ni-daŋ to u hariŋ. Ŋii nɛ u vaarɛ nialiŋ fa síi wiilu kala 16aŋ bula piba di ba sí leŋ di wiiŋ deeŋ teeli leriŋ kala. 17U ŋaa wiiŋ deeŋ di wialiŋ Azaaya fa si bula ku ŋaa wutitii. Azaaya fa ŋaa nii-la síi bul wiaa, Wia Diŋ-zɔŋ-la doluŋ lɛ nɛ. 18U fa si,
“Mi Tiŋtinna nɛ ŋla, nii-la mi si liisa,
nii-la mi si cho, mi tuɔŋ tɔrɛ u nyuŋ.
Mi jaŋ joŋ mi Diŋ-zɔŋ-la hɛu lɛ.
U jaŋ bul mi sariya diiniŋ wiaa a pi dunia niaa kala.
19U bi jaŋ kaa lɛrɛ, u bi jaŋ kpia goŋ maa.
U bi jaŋ ŋiŋaa goŋ woŋbiee lɛ di niaa ninii.
20U siaa jaŋ fiɛlɛ nialiŋ si ŋaa puwuoloo teeŋ,
a kɛŋ zile ni-pugunuŋ ma teeŋ.
U jaŋ pɛsɛ halii, see wutitii-la Wia síi chɛ yuo dii leriŋ kala.
21U lɛ nɛ dunia niaa kala jaŋ joŋ ba yiɛlaa hɛ.”
Yesu ari Bɛlizibul
Maak 3.20-30; Luuk 11.14-23
22Ŋii nɛ niaa dɔŋsuŋ kɛŋ baal kubala kaa kɔ Yesu teeŋ. Jiŋsiŋ nɛ fa kɛŋ baal-la. U fa nyulima aŋ pɛ taŋ. Yesu vaarɛ baal-la. Ŋii nɛ u wuo wiaa bubul aŋ nina maa. 23Yesu si ŋaa ŋii, u fa ŋaa ni-daŋ-la kala wu-kpuŋkpere. Ŋii nɛ ba pipiɛsɛ dɔŋɔ a bul, “Devit bie nɛ ŋlaa?” 24Farisii tiŋŋaa fa si nii ŋii, ba bul, di jiŋsiŋ kuoro Bɛlizibul nɛ pu doluŋ, ŋii nɛ tii u wuo kikiri jiŋsiŋ ŋii. 25Yesu wuo jiŋ ba tuɔbiinaa a bula piba a bul, “Di taŋ niaa nɛ hɛ dimɛ a bi nii-bala kɛnɛ, ba taŋ-la jaŋ tel. Di jaŋ niaa koo naaŋbiiriŋ ma nɛ bi nii-bala kɛnɛ, ba dia jaŋ tel. 26Ŋii nɛ di Sitaani kiri Sitaani, u ma taŋ bi jaŋ wuo chiŋ.” 27Ŋii nɛ Yesu bira piɛsɛba a bul, “Di Bɛlizibul nɛ pimi doluŋ mi kaa kiri jiŋ-bɔŋŋɔɔ niaa lɛ, kubɛɛ nɛ saa joŋ doluŋ pi niaa deeŋba síi to ma hariŋ ba ma kikiri jiŋ-bɔŋŋɔɔ niaa lɛ? Niaa deeŋba titia daga ari maa nyia nɛ. Ba jima ari Sitaani bi u titia wuo guraa yuo. 28Wia doluŋ nɛ mi kaa kiri jiŋ-bɔŋŋɔɔ niaa lɛ. Wiiŋ deeŋ nɛ daga ari Wia kuorii-la paala kɔ ma teeŋ nɛ. 29Nuu tuo si jaŋ juu ni-duoŋ dia a gaa u kiaa, see duu kɛŋ ni-duo-la vɔɔ, aŋ-na juu paa u kiaa. 30Nuu-kala si bi mi nuu ŋaa, u lii mi hariŋ nɛ. Nii-la kala si bi mi lɛ pɛ di la kiri kiaa hihɛ dɔŋɔ lɛ, u kaa pisa tita nɛ. 31Mi bulaa pima ari Wia jaŋ joŋ niaa haachɛba ari wu-bɔmɔ-la ba síi bul a chɛba, ama nii-la kala si tuusɛ Wia Diŋ-zɔŋ-la joŋŋoo, Wia bi jaŋ joŋo chɛ u tiina. 32Nii-la kala si bul wu-bɔŋŋɔɔ a mu tigɛ mi-na Nuhuobiine Bie lɛ, Wia jaŋ joŋo chɛu, ama nii-la kala si tuusɛ Wia Diŋ-zɔŋ-la joŋŋoo, Wia bi jaŋ joŋo chɛ u tiina lɛɛlɛ a kaa mu wuu.”
Tia ari u nɛnɛɛ.
Luuk 6.43-45
33Ŋii nɛ Yesu bira bul, “Di ŋ níi chɛ tia nɛŋ nɛŋ-zɔŋŋɔɔ, see di ŋ kɛŋ tia-la si kɛŋ yarifiɛlaa. Di ŋ nɛ kɛŋ tia-la si bi yarifiɛlaa kɛnɛ, see duu ninɛŋ nɛŋ-lɔrunuŋ. Tia-la nɛnɛɛ nɛ yie dagɛ tia-la yiri u si ŋaa. 34Ma ni-bɔŋŋɔɔ deeŋba, di ma nɛ bɔmɔ, ɛɛ nɛ ma jaŋ wuo ŋaa a bubul wu-zɔŋŋɔɔ? Ŋ tuɔbiinaa si kɛŋ wii-la nɛ, u nɛ ŋ niiŋ bubul. 35Ni-zɔmuŋ kɛŋ tuɔbiiŋ-zɔŋŋɔɔ nɛ aa ŋaa wu-zɔmɔ-la u síi biinu. Ni-bɔmuŋ ma kɛŋ tuɔbiiŋ-bɔŋŋɔɔ a maa ŋaa wu-bɔmɔ-la u síi biinu u tuɔŋ lɛ. 36Mi bulaa pima ari sariya chɛ-diiliŋ nuu-kala paala jaŋ dagɛ wu-bɔmɔ-la u niiŋ si bula. 37Wialiŋ titia ma si bula nɛ jaŋ dii ma sariya a dagɛ di ma kɛŋ tuɔ-pulaa koo ma bi tuɔ-pulaa kɛnɛ.”
Nialiŋ chɛ di Yesu ŋaa wu-magilaa
Maak 8.11-12; Luuk 11.29-32
38Ŋii nɛ Wia teniŋ kerichiba dɔŋsuŋ ari Farisii tiŋŋaa dɔŋsuŋ ma kɔ Yesu teeŋ a bula pu a bul, “La kuhiaŋ, laa chɛ di ŋ ŋaa wu-magil nɛ di la na.” 39Ŋii nɛ Yesu bul, “Jiniŋ niaa ŋaa ni-bɔmɔ nɛ, ba bi Wia ka fá. Ma si di mi ŋaa wu-magiliŋ. Ai, mi bi ŋaa. Wu-magiliŋ ma síi chɛ, ma bi jaŋ wuo nau, see wu-magil-la Wia fa si ŋaa a tigɛ Jona lɛ. 40Jona fa si hɛ cheŋfili-bal-la tuɔŋ tapulaa batori wiihɛyɛ ari titaŋiŋ kala, ŋii titia nɛ mi-na Nuhuobiine Bie ma jaŋ hɛ vaamiŋ tuɔŋ tapulaa batori, wiihɛyɛ ari titaŋiŋ kala. 41Sariya chɛ-diiliŋ, Ninivɛ niaa ma jaŋ sii a joŋ cheeriŋ pima woruŋ. Bua-la lɛ Jona ma fa si mu bul Wia wiaa pi Ninivɛ niaa, ba birima lii ba haachɛba lɛ nɛ a to Wia. Mi jaŋ bula pima ari nuu nɛ hɛ ma tuɔŋ a yuga kii Jona, ka ma bi sɛi di ma jegile nii u wiaa.”
42Ŋii nɛ Yesu bira bul, “Haal kubala nɛ fa hɛ dimɛ. U dii kuoruŋ tiŋtee kubala lɛ baa yirɛ Siiba. U sii lii u jaŋ lɛ a mu di-bolii duu jegile nii kuoru kubala wu-jimiŋ. U yiriŋ nɛ fa Solomɔŋ. U fa kɛŋ wu-jimiŋ kiŋkɛŋ kiŋkɛŋ. Sariya chɛ-diiliŋ haal-la jaŋ sii a joŋ cheeriŋ a pi jiniŋ niaa woruŋ. Mi jaŋ bula pima ari nuu nɛ hɛ ma tuɔŋ, u yuga kii Solomɔŋ, ka ma bi sɛi di ma jegile nii u wiaa.”
Yesu bul wiaa a tigɛ jiŋ-bɔŋŋɔɔ lɛ
Luuk 11.24-26
43Ŋii nɛ Yesu bira bula pi niaa a bul, “Di jiŋ-bɔŋ nɛ lii nuu lɛ, u yie gɔllɔ tiŋtee-hiliŋ lɛ nɛ a chichɛ di-wiesiŋ, aŋ bi na. 44U si bi lee na ŋii, u yie bul u titia lɛ a bul, ‘Mi jaŋ miira mu lee-la mi si lia.’ U jaŋ miira mumu, di disinniŋ tuo dia-la lɛ, ba wasɛ u kala zɔŋ. 45Ŋii nɛ u jaŋ miira lii a kɛŋ jiŋ-bɔŋŋɔɔ balipɛ, kialiŋ si bɔmɔ kiiu, ba ma ku juu a pɛu lɛ. Ŋii hariŋ lɛ nɛ baal-la yie kperi a kii buŋbuŋ-la. Ŋii titia nɛ u ma jaŋ ŋaa ma jiniŋ ni-bɔŋŋɔɔ deeŋba lɛ.”
Yesu bul wiaa a tigɛ u naaŋ ari u naaŋbiiriŋ lɛ
Maak 3.31-35; Luuk 8.19-21
46Yesu fa si bul wiaa pipi nialiŋ ŋii, u naaŋ ari u ŋaanaa kɔ u teeŋ a ku chiŋ jeeŋ hariŋ a chichɛ di ba nau. [ 47Ŋii nɛ nuu bula pu a bul, “Bee na, ŋ naaŋ ari ŋ ŋaanaa nɛ chiŋ jeeŋ hariŋ a chichɛ di ba naŋ.” 48Ŋii nɛ Yesu miira piɛsɛba a bul, “Kubɛɛ nɛ ŋaa mi naaŋ ari mi ŋaanaa?”] 49Ŋii nɛ u liisɛ u nisiŋ a dagɛ u haritooroo aŋ bul, “Mi naaŋ ari mi naaŋbiiriŋ nɛ ŋla: 50Nii-la kala si ŋaa wii-la mi Nyimma Wia si hɛ Wia-jaŋ lɛ si cho, u nɛ ŋaa mi ŋaana ari mi dihaala ari mi naaŋ.”