हाःनाः मदुपिन्‍त ग्‍वाहालि यायेगु खँय्‌
1बुद्धि दुम्‍ह मिसां
थःगु छेँ दय्‌की,
तर बुद्धि मदुम्‍ह मिसां
थःगु छेँ स्‍यंकी।
2भिंगु लँय्‌ जुइम्‍ह मनुखं
परमप्रभुया भय काइ,
भिंगु लँय्‌ मजुइम्‍ह मनुखं
क्‍वह्यंका जुइ।
3मूर्खतय्‌गु खं
थःगु हे जँय्‌ कथि दाय्‌की,
तर बुद्धिमानतय्‌गु खं
बचय्‌ याइ।
4द्वहं मदुथाय्‌
भकारी नं प्‍वनी,
द्वहंया ग्‍वाहालिं
यक्‍व बालि सय्‌के फइ।
5भिंम्‍ह साक्षीं
मखुगु खँ ल्‍हाइ मखु,
फताहा साक्षीं
मखुगु जक साक्षी बियाजुइ।
6हेबाय्‌चबाय्‌ यानाः
ज्ञान मालां गुबलें नं
ज्ञान लुइके फइ मखु,
तर नुगः क्‍वसाय्‌काः
माल धाःसा
अःपुक हे लुइ।
7मूर्खत पाखें
तापाक हे च्‍वँ,
इमिगु पाखें
छुं नं सीकेसय्‌के
फइ मखु।
8बुद्धि दुपिं मनूतय्‌सं
थःपिं गन वनाच्‍वना धकाः
बांलाक थू,
तर मूर्खतय्‌सं
थःम्‍हं थःत
झंगः लानाच्‍वनी।
9मूर्खतय्‌सं
थःपिनिगु पापया नं
च्‍यूताः तइ मखु,
भिंपिं मनूतय्‌सं
थःपिनिगु पापया
क्षमा माली।
10थःगु दुःखसुख धयागु
थःम्‍हं हे जक सी,
मेपिन्‍सं इनाकाये
फइ मखु।
11दुष्‍टतय्‌गु छेँ
नाश जुयावनी,
भिंम्‍ह मनूया पाल धाःसा
ल्‍यनांच्‍वनि।
12थःम्‍हं भिंगु लँ धकाः
ताय्‌काच्‍वनागु लं नं
लिपा मृत्‍युया म्‍हुतुइ
थ्‍यंकाबीयः।
13न्‍हिलाख्‍वालं
मनया दुःख त्‍वपुइफु,
तर लय्‌ताः
दुःखय्‌ हिले फु।
14मभिंपिन्‍सं
थःपिनिगु मभिंगु ज्‍याया
लिच्‍वः ला फये हे माली,
भिंपिं मनूतय्‌सं धाःसा
थःपिनिगु भिंगु ज्‍याया
सिरपाः काये खनी।
15मूर्ख मनूतय्‌सं
न्‍ह्यागु खँ नं पत्‍याः याइ,
तर बुद्धि दुपिं मनूतय्‌सं
स्‍वांपुयाः जक
पलाः तया जुइ।
16बुद्धि दुपिं मनूतय्‌सं
परमप्रभुया भय काइ,
अले मभिंगु ज्‍या
पाखें तापाक हे च्‍वनी।
मूर्खत धाःसा हरबरय्‌ चाइपिं
व न्‍ह्यागु ज्‍यां बिचाः मयासे
हथासं याइपिं जुइ।
17तंगुलुतय्‌सं
मूर्ख ज्‍या याइ,
झंगः लानाजुइपिं मनूतय्‌त
मेपिन्‍सं घृणा याइ।
18अज्ञानीत मूर्ख
धाय्‌काच्‍वनेमाली,
बुद्धि दुपिन्‍सं
ज्ञानया मुकुट पुइखनी।
19मभिंपिं मनूत
भिंपिं मनूतय्‌गु न्‍ह्यःने
व दुष्‍टत
धर्मीपिनिगु न्‍ह्यःने
क्‍वछुयेमाली।
20चीमिपिं मनूत
थः जःलाखःला पाखें
क्‍वह्यंकाः च्‍वनेमाली,
तःमिपिं मनूतय्‌ धाःसा
यक्‍व पासापिं दइ।
21सुयातं क्‍वह्यंकेगु धयागु
पाप खः,
हाःनाः मदुपिन्‍त ग्‍वाहालि
याइम्‍हय्‌सित आशिष दइ।
22छं मभिंगु ज्‍या यायेगु
बिचाः यात धाःसा
छं द्वंकाच्‍वन,
भिंगु ज्‍या याइपिन्‍सं
मेपिनि पाखें हनाबना
व माया काये खनी।
23मेहनतं भिंगु फल दइ,
खँ जक ल्‍हानाः नयां
फ्‍वगिं जुइ।
24बुद्धि दुपिं मनूतय्‌त
धनसम्‍पत्ति सिरपाः दइ,
तर मूर्ख ज्‍यां
मूर्ख हे जक जुइ।
25खःगु साक्षीं
मनूतय्‌त बचय्‌ याइ,
मखुगु साक्षीं धोखा बी।
26परमप्रभुया भय काइपिन्‍त
भलसा दइ,
अले इमि सन्‍तानयात तकं
सुरक्षा दइ।
27परमप्रभुया भय धयागु
जीवनया मूल खः,
थुकिं मनूतय्‌त
मृत्‍यु पाखें लित हइ।
28सुं नं जुजु गुलि तःधं धयागु
वया गुलि प्रजा दु
धयागुलिं क्‍यनी,
प्रजा मदय्‌कं
जुजु धयापिं छुं नं मखु।
29सह यानाच्‍वनेफुम्‍ह मनू
बुद्धिमान खः,
तं क्‍यनाजुइपिन्‍सं
थःगु मूर्खता जक क्‍यनाजुइ।
30नुगः लुधंकाच्‍वन कि
उसाँय्‌ बांलाइ,
नुगः मुइका जुल कि
म्‍हया क्‍वँय्‌ हे ध्‍व‍गी।
31सुनां चीमिपिन्‍त क्‍वत्‍यला जुइ,
वं थःत दय्‌कूम्‍ह परमेश्‍वरयात
क्‍वह्यंकूगु जुइ,
सुनां चीमिपिन्‍त हनाबना तइ,
वं परमेश्‍वरयात
हनाबना तःगु जुइ।
32दुष्‍टत इमिगु मभिंगु ज्‍यां यानाः
नाश जुयावनी,
धर्मीतय्‌त सीबलय्‌
नं रक्षा यानातइ।
33दुग्‍यां दुपिं मनूतय्‌के जक
बुद्धिं बास च्‍वनी,
मूर्खतय्‌सं बुद्धि धयागु
छु धकाः तकं सी मखु।
34धार्मिकतां देशयात तःधंकी,
पापं देशयात क्‍वथुनी।
35जुजु बुद्धिमानम्‍ह च्‍यः खनाः
लय्‌ताइ,
अले मछालापुसे च्‍वंगु
ज्‍या याइम्‍ह च्‍यः खनाः
तं चाइ।

Notes


*14:22 १४:२२ हितो १६:२५