Яшларға сәмимий агаһландуруш
1И оғлум, тәлимимни унтума,
Дегәнлиримни һемишә көңлүңдә чиң тут.
2Чүнки у саңа бәрикәтлик күнләр, узун өмүр вә хатирҗәмлик қошуп бериду.  
3Меһриван вә һәқ-сәмимий болуштин ваз кәчмә,
Буларни бойнуңға есивал,
Қәлбиңгә пүтивал.  
4Шундақ қилғанда Худа вә бәндиләрниң нәзиридә илтипатқа лайиқ болисән, данишмән һесаплинисән.
5Өз әқлиңгә таянмай, Пәрвәрдигарға чин қәлбиң билән таянғин;
6Қандақла иш қилсаң, Пәрвәрдигарни тонушқа интил;
У саңа тоғра йолларни көрситиду.  
7Өзүңни әқиллиқ санима;
Пәрвәрдигардин әйминип, яманлиқтин жирақ бол.
8Шундақ қилғиниңда, бу ишлар дәрдиңгә дәрман,
Устиханлириңға илик болиду.
9Пәрвәрдигарниң һөрмитини қилип мал-дунияйиңдин һәдийәләрни сунғин,
Етизиңдин тунҗа чиққан мәһсулатлириңдин Униңға атиғин;
10Шундақ қилғиниңда, амбарлириң ашлиққа толуп ташиду,
Шарап көлчәклириңдә йеңи шарап ешип-тешип туриду.
11И оғлум, Пәрвәрдигарниң тәрбийисигә бепәрвалиқ қилма,
Униң тәнбиһидин бәзмә.
12Чүнки, ата әзиз көргән оғлиға тәнбиһ-тәрбийә бәргәндәк,
Пәрвәрдигар кимни сөйгән болса униңға тәнбиһ-тәрбийә бериду.
13Даналиққа муйәссәр болған киши,
Йоруқлуққа егә болған киши немидегән бәхитлик-һә!
14Чүнки даналиқниң пайдиси күмүчниң пайдисидин көптур,
Қиммити сап алтунниңкидинму зиядидур.
15У ләәл-яқутлардин қиммәтликтур,
Интизар болған һәр қандақ нәрсәңдин һеч бириму униңға тәң кәлмәстур.
16Даналиқниң оң қолида узун өмүр,
Сол қолида байлиқ вә шөһрәт бардур.
17Униң йоллири саңа хуш пурақ туюлур,
Униң барлиқ тәриқилири сени арам тапқузур.
18У өзини тапқан адәмгә «һаятлиқ дәриғи»дур,
Уни чиң тутқан киши немидегән бәхитлик!
19Пәрвәрдигар даналиқ билән йәр-зиминни бәрпа қилди,
Һекмәт билән асманни орнатти.
20Униң билими билән йәрниң чоңқур қатламлири йерилди,
Һәмдә булутлардин шәбнәм чүшти.  
21И оғлум! Даналиқ билән билимни көзүңдин чиқарма,
Пишқан һекмәт вә пәм-парасәтни чиң тут.
22Шуниң билән улар җениңға җан қошиду,
Бойнуңға есилған есил марҗандәк саңа гөзәллик қошиду.
23Шу чағда йолуңда аман-есән маңалайсән,
Йолда путлашмайсән.
24Ятқанда һеч немидин қорқмайсән,
Йетишиң биләнла татлиқ ухлайсән.
25Бешиңға дәһшәтлик вәһимә чүшкәндә қорқмиғин,
Рәзилләрниң вәйранчилиғидин ғәм қилмиғин!  
26Чүнки Пәрвәрдигар сениң таянчиңдур,
У путуңни қапқанлардин нери қилиду.
27Пәқәт қолуңдин кәлсила, һаҗәтмәнләрдин яхшилиқни айимиғин.
28Қолум-хошнилириң сениңдин өтнә сорап кирсә, «Қайтип кетип, әтә кәлгин, әтә берәй» — демигин.
29Хошнаңға зиянкәшлик нийитидә болма,
Чүнки у саңа ишинип йениңда хатирҗәм яшайду.
30Бириси саңа зиян йәткүзмигән болса,
Униң билән сәвәпсиз маҗиралашма.
31Зулумхор кишигә һәсәт қилма,
Униң йол-тәдбирлиридин һеч немини таллима.
32Чүнки қиңғир йолларни маңидиғанлар Пәрвәрдигарниң нәзиридә жиркиничликтур,
Лекин Униң сирдаш достлуғи дурус яшаватқан адәмгә тәәллуқтур.
33Пәрвәрдигарниң ләнити рәзиллик қилғучиниң өйидидур,
Лекин У һәққаний адәмниң өйигә бәхит ата қилур.
34Бәрһәқ, мәсқирә қилғучиларни У мәсқирә қилиду,
Лекин кичик пеил кишиләргә шәпқәт көрситиду.
35Даналар шөһрәткә варислиқ қилиду,
Лекин һамақәтләр рәсва қилиниду.

Notes


3:1 «чиң тут» — дегән сөз ибраний тилида: «қоғда, мудапиә қил» дегән мәниниму билдүриду.

3:2 «бәрикәтлик күнләр» — ибраний тилида «күнләрниң узунлуғи».

3:2 Қан. 8:1; 30:20

3:3 «қәлбиңгә пүтивал» — ибраний тилида «қәлбиңдики тахтайға пүтүвал» (Муса пәйғәмбәргә тапшурулған муқәддәс қанун икки таш тахтайға пүтүлгән еди).

3:3 Мис. 13:9; Қан. 6:8

3:4 «илтипатқа лайиқ болисән» — мошу йәрдә ибраний тилида «илтипат» дегән сөз икки бислиқ болуп, иккинчи мәнаси «гөзәллик»тур.

3:6 «Қандақла иш қилсаң,...» — ибраний тилида «Барлиқ йоллириңда...».

3:6 1Тар. 28:9

3:7 Рим. 12:16

3:8 «дәрдиңгә дәрман... болиду» — ибраний тилида «киндигиңгә саламәтлик... болиду».

3:9 Мис. 23:19; 34:26; Қан. 26:2-11; Мал. 3:10; Луқа 14:13

3:10 Қан. 28:8

3:11 Аюп 5:17; Ибр. 12:5

3:12 Вәһ. 3:19

3:14 Аюп 28:15; Зәб. 18:11; Пәнд. 8:11,19; 16:16

3:15 Пәнд. 8:11

3:18 «һаятлиқ дәриғи» — шүбһисизки, «Ерән бағчиси»дики Адәм атимиз вә Һава анимизниң бәһримән болушиға тәйярланған «һаятлиқ дәриғи»ни көрситиду (Тәврат, «Яр.» 2:9).

3:20 «йәрниң чоңқур қатламлири йерилди» — бәлким Нуһ пәйғәмбәрниң вақтидики «чоң топан» билән мунасивәтлик бәзи ишларни көрситиши мүмкин («Яр.» 7:11)

3:20 Яр. 1:9,10

3:23 Зәб. 36:23-24; 90:9-12

3:24 Лав. 6:19; Аюп 11:19; Зәб. 3:6; 4:9; 90:5, 6

3:25 «Рәзилләрниң вәйранчилиғидин ғәм қилмиғин!» — яки «Рәзилләрниң бешиға чүшкән вәйранчилиқтин ғәм қилмиғин!».

3:25 Аюп 5:21

3:30 «сәвәпсиз маҗиралашма» — яки «сәвәпсиз дәвалашма».

3:31 Зәб. 36:1; 72:3; Пәнд. 23:17

3:32 Аюп 29:4; Зәб. 24:9,12,14

3:33 Лав. 26:14-45; Қан. 28:15-68; Мал. 2:2

3:34 Яқ. 4:6; 1Пет. 5:5

3:35 «Лекин һамақәтләр рәсва қилиниду» — яки «Лекин У (Худа) һамақәтләрни номусқа қалдуриду» (ибраний тилида кинайә ишлитип, ахирқи сөз «көтирилиду» болиду).